
Nic Jonk, Sirenen, 1971, brons, Museum Beelden aan Zee, vlakbij de Scheveningse pier
Menig beeldhouwer is gefascineerd door het vrouwelijk lichaam. Zo ook de Nederlandse kunstenaar Nic Jonk (Schermerhorn, 1928-1994, Alkmaar). Hij was betoverd door het vrouwelijk model en de natuur, wat goed te zien is in het monumentale bronzen beeld De Dans van de sirenen (1971).
In dit beeld koos Jonk ervoor om sirenen uit te beelden als sierlijke visvrouwen, gebaseerd op oud-Griekse literaire bronnen. Wezens met het lichaam van een vrouw en het onderlijf van een visachtige. Volgens Hesiodus (770 v.Chr.) waren sirenen: “prachtige dochters van de zee”. Deze waternimfen zouden lieden beschermen op zee tijdens zware stormen en zielen van overledenen begeleiden op hun reis naar het hiernamaals…
In latere Griekse mythen fungeren sirenen daarentegen als gevaarlijke wezens. Wie werd aangetrokken door hun bekoorlijke gezang, kon tijdens het aanmeren te pletter vallen op de prachtige rotsen waarop zij woonden. Dat overkwam menig zeeman, waarna roofvogels hun resten verslonden. Niet voor niets worden sirenen ook wel als vogelvrouwen uitgebeeld, met het lichaam van een roofvogel en bovenlijf van een vrouw.
Nic Jonk koos in zijn werk echter duidelijk voor de oorspronkelijke betekenis van de sirenen: goddelijke, schone en beschermende natuurnimfen. We hoeven geenszins bang voor ze te zijn. Ze zijn even natuurlijk als vissen en mensen en volgens enkelingen zelfs onmisbaar voor ons ecosysteem!